1 februari 2021 57 x bekeken

De tweede coronagolf wil maar moeizaam gaan liggen en inmiddels wordt gevreesd voor een derde golf. De zorg staat voor ongekende uitdagingen. Een van de lichtpuntjes is dat er veel animo is om bij te springen. Om vraag en aanbod snel en efficiënt bij elkaar te brengen, zette een aantal doorpakkers in maart 2020 in no time een platform op dat nu bekend is onder de naam Extra handen voor de zorg. Twee betrokkenen van het eerste uur over hun inspanningen, en hoe er nog meer matches tot stand kunnen komen.

Het begon allemaal met een LinkedIn-bericht van vier dames verbonden aan de HAN met de algemene oproep: de zorg heeft mensen nodig, kom helpen. “Die oproep was niet aan dovemansoren gericht”, vertelt Niels van den Bogaard, directeur van Ontdek Zorg en mede- oprichter van het platform. “De reacties stróómden binnen. Toen rees de vraag: wat nu? Hoe gaan we zorgen dat al deze mensen die graag willen helpen, dit ook kunnen gaan doen? Mijn collega Detlev Völkers van Ambulance NL, die gespecialiseerd is in zorginnovatie, belde een van de HAN-docenten achter de oproep, en zo ging het balletje rollen. We zijn met zijn allen, Ambulance NL voorop, als een malle aan het platform gaan bouwen.”

Binnen een week online

Daarbij werd al snel de hulp ingeschakeld van Capgemini. Managementconsultant Healthcare Rita Melein. “Wij wilden graag een bijdrage leveren aan dit initiatief. Vier van onze developers hebben een paar dagen en nachten doorgetrokken en zo meegeholpen met het bouwen van het platform. Binnen een week was het online beschikbaar voor zorgmedewerkers die hun diensten wilden aanbieden én voor zorgorganisaties die op zoek waren naar tijdelijke versterking.” Inmiddels waren allerlei andere partijen al aangehaakt, zoals VWS, RegioPlus, Actiz, het Rode Kruis en gemeenten. Niels: “Voor de bestendigheid van het platform leek het ons goed als er ook overheidspartijen en grote zorgorganisaties betrokken waren. Vandaar dat we die actief benaderd hebben – en met succes.”

Ruim 20.000 aanmeldingen

Het platform – zelf ook volledig vrijwilligerswerk – kreeg veel publiciteit en het liep er onmiddellijk storm. Ruim 20.000 vrijwilligers meldden zich aan, van studenten geneeskunde, afgezwaaide verpleegkundigen en actieve zorgprofessionals die bereid waren extra diensten te draaien tot vrijwilligers met een heel andere achtergrond. Rita Melein maakte zelf ook een account aan. “Ik ben afgestudeerd verpleegkundige en heb een geldige BIG-registratie”, zegt ze. “Bovendien kon ik op deze manier meteen testen of het platform ook in de praktijk werkte.” Ja dus: binnen een dag belde ZorgpleinNoord om haar gegevens te controleren, en een paar dagen later hadden al drie zorgorganisaties contact gezocht.

Hand-en-spandiensten

Ze ging aan de slag bij de Frittemahof in Sneek. “Dit was een van de weinige verzorgingshuizen in Friesland waar nog geen corona was geconstateerd. Wat niet wegnam dat het personeel de handen vol had. Bewoners – veelal dementerend – hadden al weken geen bezoek gehad en alle activiteiten waren afgelast. Met als gevolg dat veel mensen gedeprimeerd waren en geen goed dag/nachtritme hadden. Als ondersteuner hielp ik met het klaarmaken en uitdelen van medicijnen, maar kon ik óók doen waar de zorgmedewerkers in alle drukte niet aan toe kwamen: een praatje maken, luisteren, naar een dekbedovertrek zoeken dat een bewoner kwijt was. Ook dat is heel waardevol.”

Extra kwaliteitscontrole

Via het platform zijn sinds maart enkele duizenden vrijwilligers zoals Rita met succes gekoppeld aan een zorginstelling. “Het zou geweldig geweest zijn als iedereen een-op-een gematcht was, maar dat is wel héél ambitieus”, zegt Niels. Toch denkt hij dat er potentie is om de opbrengst te verhogen. “In het oorspronkelijke platform was de intelligentie ingebouwd om automatisch matches te maken – vergelijkbaar met hoe Über dat doet. RegioPlus, dat het initiatief inmiddels heeft overgenomen, kiest ervoor om het matchingsproces telefonisch te laten plaatsvinden en belt zowel de zorgorganisatie als de vrijwilliger op. Hiermee vindt een extra kwaliteitscontrole plaats, wat goed is. Maar het kost ook meer tijd, zeker omdat ook RegioPlus geen onbeperkte capaciteit heeft.”

Andere kijk op ondersteuning

Rita denkt dat er ook meer matches tot stand kunnen komen als zorgorganisaties anders naar de inzet van vrijwilligers kijken. “We zien dat ze de lat heel hoog leggen: veel zorgorganisaties stellen vrijwel dezelfde eisen aan vrijwilligers als aan hun vaste medewerkers. Natuurlijk moet je de kwaliteit van de zorg hoog houden en plaats je niet iemand op de IC die geen ervaring heeft. Maar je bent vaak ook al zeer geholpen als je vrijwilligers hebt die koffie en thee serveren, hand-en-spandiensten verrichten en eenvoudige taken uitvoeren die anders blijven liggen. Dan hebben je ervaren krachten hun handen vrij voor hun kerntaken.”

Leermiddelen om vrijwilligers razendsnel bij te scholen

Daar komt bij dat er allerlei mogelijkheden zijn om ondersteuners in razend tempo bij te scholen zodat ze snel inzetbaar zijn op taken die ze nog niet of niet meer in de vingers hebben. Via het platform zijn naast protocollen en richtlijnen diverse spoedcursussen en e-learnings beschikbaar gesteld. Ook Noordhoff biedt middelen om ‘extra handen’ versneld klaar te stomen voor de zorg die nodig is. Zoals een scholingsprogramma op maat, met keuze uit 118 leerpaden, en de performance support-tool AskMe die in deze coronatijd veel zorginstellingen goede diensten bewijst. Niels: “Mooi om te zien dat in tijden van ongekende crisis zo veel mensen bereid zijn een steentje bij te dragen om daar uit te komen. Het platform helpt dit mogelijk maken. Ik ben er trots op dat ik hierin met vele anderen een rol heb kunnen vervullen.”

Tags : ,